Wonen bij Etrog: ‘Zorg met nesjome’

18 september 2015

“Nesjomme, dat simpele maar veelzeggende woord is heel toepasbaar op Etrog en de wijze waarop de medewerkers, joods en niet-joods, met de bewoners omgaan”

Tekst: Lisette Stekelenbburg | Foto: Ineke Oostveen

“Nesjomme (Jiddisch voor ziel, gevoel, betrokkenheid), dat simpele maar veelzeggende woord is heel toepasbaar op Etrog en de wijze waarop de medewerkers, joods en niet-joods, met de bewoners omgaan”, vertelt Karin van Coeverden. Haar zus Saskia woont in één van de huizen van Etrog, een locatie van zorgorganisatie Amerpoort in Amersfoort voor mensen met een verstandelijke beperking. Ze is vol lof over de wijze waarop in deze woning invulling wordt gegeven aan de vele aspecten van het jodendom. 

Uniek

Etrog is uniek in Nederland. Het is de enige kleinschalige woning buiten de regio Amsterdam voor mensen met een verstandelijke beperking waar het naleven van de joodse rituelen en tradities en het respect voor het jodendom centraal staat.

Etrog heeft haar wortels in het Apeldoornsche Bosch, paviljoen Achisomog. In de Tweede Wereldoorlog werd deze joodse psychiatrische inrichting zwaar getroffen door de verschrikkingen van dedeportaties. Bijna 1200 patiënten en vijftig personeelsleden werden begin 1943 rechtstreeks naar Auschwitz afgevoerd en vermoord.   

Sinai Centrum

Rechtsopvolger van het Apeldoornse Bosch is het Sinai Centrum; jarenlang aan Laan 1914 in Amersfoort gevestigd. Met de verhuizing van het Sinai Centrum naar Amstelveen lijkt ook het doek voor Etrog te vallen. Maar verwanten willen dat Etrog in Amersfoort blijft. De bewoners zijn immers hier geworteld en hebben een intensieve band met de joodse gemeenschap; met Sjoel en met Shimon Evers en de in Amersfoort wonende opperrabbijn Binyomin Jaccobs. 

In goede samenwerking met het Sinai Centrum wordt Etrog in 2010 onderdeel van Amerpoort. Voor deze zorgorganisatie past dit in haar kleurrijke traditie. Voor de joodse gemeenschap is het spannend. Voor het eerst in de geschiedenis van de joodse zorg in Nederland, gaat een niet-joodse organisatie de zorg leveren. 

Koesteren

Ook Karin van Coeverden beaamt dit. “Ik was bij de overgang bezorgd over het handhaven van de joodse tradities.” Dat blijkt nu, zes jaar later, geheel ongegrond te zijn geweest. Wanneer ik de vanzelfsprekendheid en zorgvuldigheid zie waarmee het Kasjroet wordt gewaarborgd, de grote betrokkenheid bij de viering van de Sjabbat en de aandacht voor de vele joodse feestdagen die vaak met familieleden en andere betrokkenen op grootse wijze worden gevierd.” 

Van Coeverden ziet hoe aan het jodendom dagelijks invulling wordt gegeven. “Elke keer als ik bij mijn zus kom, valt het me op hoe er met beperkte middelen veel wordt gedaan om het joodse karakter van Etrog met onverminderd enthousiasme te koesteren en instant te houden. Kortom, ik steek graag de loftrompet over Etrog.”  

Etrog is vandaag de dag nog steeds een echt joodse locatie. Amerpoort vindt dat mensen met een joodse achtergrond zich onderdeel moeten (blijven) voelen van de joodse gemeenschap. Etrog geeft hieraan vorm door de joodse tradities en rituelen in te bedden in haar zorg- en activiteitenaanbod; zorg met nesjomme dus.

Wilt u meer weten over Etrog? Meer informatie vindt u elders op Amerpoort.nl en op de website van het Joods Zorgcircuit. Etrog is ook te volgen via twitter @etrogiem en Facebook. Is dit iets voor uw broer, zus of kind? Bij de afdeling zorgbemiddeling van Amerpoort kunt u zich aanmelden: telefoon (035) 647 525.

Dit artikel verscheen eerder in het kwartaalblad Benjamin, jaargang 27, nr.101.

Wij helpen u graag!

Meer weten over onze diensten of informatie over beschikbare plaatsen? Direct aanmelden? Onze medewerkers staan klaar voor alle (aanstaande) cliënten, hun verwanten en vertegenwoordigers.

Contact & Route